Technologie

Jaki system IT do zarządzania ryzykiem?

Fot. pixabay.com 14 października 2016 @ 0:03

Proces inwestowania w instrumenty finansowe, a następnie monitorowania inwestycji jest złożony i czasochłonny, dlatego powinien być wspomagany nowoczesnymi rozwiązaniami informatycznymi. Jakie potrzeby powinien dziś spełniać system IT, aby efektywnie zarządzać ryzykiem prowadzonych inwestycji i być narzędziem, które wspiera zespół profesjonalistów w realizacji ich codziennych zadań?

Ryzyko inwestycji

Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych, Otwarte Fundusze Emerytalne i Towarzystwa Ubezpieczeniowe oferujące Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe, a także zespoły asset management w firmach inwestycyjnych dysponują specjalistami, którzy w profesjonalny sposób zajmują się inwestowaniem środków powierzonych przez klientów na rynkach kapitałowych. Zarządzanie ryzykiem inwestycyjnym to proces ciągły, złożony, składający się z wielu elementów. Zadaniem systemu informatycznego jest wsparcie każdego z kluczowych obszarów tak, aby pilnować reguł, które obowiązują dla danego portfela i wybranej strategii inwestycyjnej.

Po pierwsze, pod kontrolą muszą być nałożone limity inwestycyjne i transakcyjne. Przy każdym wprowadzanym zleceniu system musi weryfikować i sygnalizować, czy realizacja zaplanowanej transakcji nie spowoduje naruszenia obowiązujących ograniczeń (limity pre trade). Fluktuacje cen instrumentów finansowych na rynkach powodują, że portfel inwestycyjny zbudowany zgodnie z obowiązującymi limitami może ? w wyniku zmian cen ? przestać spełniać przyjęte założenia. Niezbędna jest więc możliwość całościowej weryfikacji limitów na żądanie w dowolnym momencie (także limitów end of day).

Drugim elementem, nad którym należy sprawować kontrolę są dozwolone do inwestowania klasy aktywów lub ich grupy czy nawet pojedyncze instrumenty finansowe. Dobrze jest, aby do portfela przypisana została lista instrumentów dozwolonych lub wytypowana metodą eliminacji lista instrumentów zabronionych, zaś system pilnował przy składaniu zleceń, by zarządzający inwestował zgodnie z przyjętą polityką. Oczywiście musi być dostępna możliwość rozszerzenia listy o kolejne pozycje, ale taka rozbudowa listy instrumentów powinna być zaakceptowana zgodnie ze schematem akceptacyjnym danej organizacji. Mechanizm schematów akceptacyjnych w ramach narzędzia do zarządzania aktywami ułatwia pracę i przyspiesza podejmowanie decyzji.

Aby zarządzający miał możliwość sprawnego zarządzania poczynionymi inwestycjami, system informatyczny powinien wyposażyć go w odpowiedni zestaw danych i informacji. Kluczowy z punktu podejmowania decyzji inwestycyjnych jest aktualny stan portfela oparty o ostatnią księgową wycenę aktywów z uwzględnieniem transakcji zrealizowanych od czasu wyceny księgowej do chwili obecnej. Zarządzający musi mieć możliwość analizowania wyniku w różnych płaszczyznach w prosty sposób, a także możliwość przeanalizowania, jak wynik na portfelu ma się do przyjętego benchmarku oraz jaki udział w wyniku mają wyniki uzyskane na poszczególnych pozycjach portfelowych (kontrybucja portfela). Dodatkowo, istotnym elementem jest prezentacja, jakie aspekty zarządzania wypracowują lepszy wynik niż benchmark i które elementy przynoszą negatywne rezultaty (atrybucja portfela). Oczywiście projekcja płynności gotówkowej na portfelu i możliwość analizy składu portfela pod różnymi kątami są także niezbędne do podejmowania właściwych decyzji inwestycyjnych.

Kolejna cecha rozwiązania IT to obligatoryjny zestaw gotowych raportów, które prezentują aktualny stan portfela pod względem analizy ryzyka kredytowego, ryzyka stopy procentowej czy ryzyka płynności. Ważnym aspektem jest także analiza ryzyka walutowego i ekspozycji w instrumenty pochodne. Narzędzie powinno wprost wskazywać, czy przyjęte poziomy są zgodne z ustalonymi progami a zabezpieczenia wystarczające, czy może należy je dostosować do aktualnego składu portfela. Taki zestaw informacji pozwala podejmować właściwe decyzje w odpowiednim czasie i dzięki temu odpowiednio zarządzać i ograniczać poszczególne kategorie ryzyka.

Automatyzacja

Nie od dziś wiadomo, że narzędzia informatyczne standaryzując i automatyzując procesy przyczyniają się do obniżenia poziomu ryzyka poprzez ograniczenie błędów ludzkich wynikających z pracy manualnej. Nowoczesne rozwiązania w zakresie zarządzania aktywami i monitorowania ryzyka inwestycyjnego są tak opracowane, aby wszystkie czynności, które nie wymagają operatora, wykonywały się automatycznie w systemie. Przykładem są wszelkiego typu wymiany danych z innymi systemami (pozyskiwanie notowań papierów z rynków, kursów walut i wycen portfeli). Dodatkowo jest wiele zadań wewnątrzsystemowych, które mogą i powinny być realizowane automatycznie, np. przygotowanie wspomnianej już projekcji gotówki, wyliczenie wyników portfela, benchmarków, ale także przygotowanie wymaganych dokumentów, takich jak KIID?y czy karty funduszy łącznie z wyznaczeniem wymaganego syntetycznego wskaźnika ryzyka.

Kolejne przykłady automatycznych procesów obejmują dostosowanie portfeli do przyjętych strategii (portfeli wzorcowych) razem z automatycznym generowaniem zleceń czy automatyczne uzgadnianie danych z zewnętrznym systemem księgowym (rekonsyliacja). Przygotowanie raportów wymaganych przepisami prawa na rzecz regulatorów, takich jak KNF czy NBP może być także zautomatyzowane i podlegać tylko niezbędnym korektom i akceptacji. Ponadto osłownikowanie danych definicyjnych i pozyskiwanie informacji wprost z innych systemów pozwala uzyskać wysoką jakość i spójność przetwarzanych informacji.

Bezpieczeństwo

Obniżenie poziomu ryzyka inwestycyjnego jest możliwe dzięki nowoczesnym, bezpiecznym rozwiązaniom IT. Zarządzanie uprawnieniami użytkowników daje kontrolę nad dostępami do informacji. Przypisane role, które pełnią użytkownicy w systemie i rozszerzone o uprawnienia do konkretnych portfeli mogą obejmować na przykład różne klasy instrumentów finansowych. Każda operacja wykonywana przez użytkownika powinna być zapisywana do dziennika systemowego ? kto, kiedy i jaką akcję wykonał, a jeśli wykonana akcja wiązała się ze zmianą danych to jaka była wartość poprzednia i jaką wartość nadano. Dzięki takiemu podejściu rozwiązanie powinno oferować gotowy rejestr zdarzeń na potrzeby audytu i compliance. Powszechnie stosowana obecnie trójwarstwowa architektura systemu zapewnia wymagany poziom bezpieczeństwa informatycznego oraz elastyczność ? serwer z systemem może być zainstalowany w innej lokalizacji niż stacje klienckie.

Nowoczesne rozwiązania informatyczne wspierają proces inwestowania w instrumenty finansowe i monitorowania portfeli inwestycyjnych. Wspierają zespoły zarządzające w realizacji ich codziennych zadań przez automatyzację czynności, pilnowanie założonych poziomów ryzyka oraz poprzez zapewnienie spójności informacji i bezpieczeństwo dostępu do przetwarzanych danych.

Robert TymińskiRobert Tymiński

Dyrektor ds. Projektowania Rozwiązań IT, Bonair S.A.


Podziel się:


Wybrane dla Ciebie

Partner serwisu: